Home / SOẠN VĂN / Soạn văn lớp 12 / Soạn bài Đất nước của Nguyễn Khoa Điềm

Soạn bài Đất nước của Nguyễn Khoa Điềm

Soạn bài Đất nước của Nguyễn Khoa Điềm

Bài làm

Câu 1. Đoạn thơ trình bày sự cảm nhận và lí giải của tác giả về đất nước. Hãy chia bố cục, gọi tên nội dung trữ tình của từng phần, tìm hiểu trình tự triển khai mạch suy nghĩ và cảm xúc của tác giả trong đoạn văn trên.

Có thể chia bài thơ thành 2 phần:

Phần 1. Từ đầu đến “làm nên đất nước muôn đời”: Cảm nhận của nhà thơ về đất nước trên những phương diện lịch sử, địa lí, văn hóa, phong tục tập quán…

Loading...

Phần 2. Còn lại: Tư tưởng đất nước của nhân dân.

Mạch suy nghĩ và cảm xúc của tác giả vô cùng logic, hợp lí, gắn liền với nhau theo một trình tự từ lập luận đất nước là của nhân dân trên tất cả các phương diện đến trách nhiệm của các thế hệ hôm nay trong việc giữ gìn đất nước, nhà thơ đã cho người đọc thấy được đất nước thiêng liêng thế nào và thanh niên phải sống sao cho xứng đáng với những kì vọng ấy của cha ông.

Câu 2. Cảm nhận của nhà thơ về đất nước trong phần đầu đoạn trích dựa trên những phương diện nào? Cảm nhận đó có gì khác so với các bài thơ cùng viết về đề tài này?

Trong phần đầu của đoạn trích, tác giả trình bày cảm nhận về đất nước dựa trên các phương diện lịch sử, địa lí và phong tục tập quán của đất nước.

Trên phương diện lịch sử: đất nước ta đã có từ ngàn đời, trải qua muôn vàn thăng trầm, người dân Việt Nam đều có một nguồn gốc, gốc gác chun đó là xuất phát từ trăm trứng của mẹ Âu Cơ.

Trên phương diện địa lý: đất nước được ghi dấu với thiên nhiên xinh đẹp, rừng vàng biển bạc, với những thắng cảnh trên khắp mọi miền của Tổ quốc.

Trên phương diện phong tục tập quán, đất nước gắn liền với những thói quen, nếp sống văn hóa hàng ngày của cả dân tộc như miếng trầu bà têm, cái kèo cái cột, hạt gạo trắng ngần…

Cảm nhận về đất nước của tác giả có phần sâu sắc và rộng rãi hơn so với các bài thơ cùng viết về đề tài này. Nhà thơ trình bày về tư tưởng đất nước một cách cụ thể, chi tiết trên tất cả các phương diện, với nguồn gốc ấy, đất nước của nhân dân là một sự thật khách quan mà không gì có thể thay đổi được.

Soan-bai-Dat-nuoc-cua-Nguyen-Khoa-Diem

Câu 3. Trong phần sau của đoạn trích (từ “Những người vợ nhớ chồng…” đến hết) tác giả đã làm nổi bật tư tưởng “Đất nước của nhân dân”. Tư tưởng ấy đã đưa đến những phát hiện sâu và mới của tác giả về địa lí, lịch sử, văn hoá của đất nước ta như thế nào? Tư tưởng ấy nổi bật trong đoạn thơ này và trong nhiều bài thơ thời chống Mỹ. Vì sao?

Trong phần sau của đoạn trích, tác giả đã làm nổi bật lên tư tưởng “Đất nước của nhân dân”, tư tưởng ấy đã đưa đến những phát hiện sâu và mới cảu tác giả về địa lí, lịch sử, văn hóa của đất nước ta. Trước đó, các bài thơ nhắc tới đất nước thường chỉ tập trung vào một phương diện, nhưng tác giả Nguyễn Khoa Điềm lại kết hợp cả 3 yếu tố, khai thác văn hóa dân tộc theo chiều sâu và bề dày lịch sử, từ những sinh hoạt đời thường, bình dị của nhân dân, đất nước gắn bó mật thiết, chặt chẽ với nhân dân như vậy cho nên bài thơ cũng trở nên độc đáo, đặc biệt hơn. Lần đầu tiên nhà thơ nhắc đến đất nước của những người dân vô danh vậy nhưng họ mới chính là những chủ nhân thực sự, những chủ nhân chính đáng mà không ai có thể thay đổi được.

Câu 4. Hãy nêu những ví dụ cụ thể và nhận xét về cách sử dụng chất liệu văn hoá dân gian của tác giả (tục ngữ, ca dao, truyền thuyết, phong tục…). Từ đó tìm hiểu những đóng góp riêng của tác giả về nghệ thuật diễn đạt. Vì sao nói, chất liệu văn hoá dân gian trong đoạn thơ này gây ấn tượng vừa quen thuộc vừa mới lạ?

Tác giả đã sử dụng rất nhiều những chất liệu văn hóa dân gian trong tác phẩm của mình:

Đó là những tích truyện, những bài ca dao dân ca như sự tích Vọng Phu, sự tích hòn Trống Mái, truyện, Thánh Gióng, sự tích Hùng Vương, núi Bút, non Nghiên, vịnh Hạ Long, những câu ca dao muối mặn gừng cay,…

Những chất liệu văn hóa dân gian này vừa quen thuộc bởi nó gắn liền với lời ăn tiếng nói, cuộc sống đời thường, hàng ngày của người dân, nó gợi nhắc người đọc về nền văn hóa, về ngôn ngữ, về cả những phong tục tập quán xưa cũ của dân tộc. Bên cạnh đó, những chất liệu dân gian này cũng gây ấn tượng mới lạ bởi nó được viết theo cách viết của nhà thơ Nguyễn Khoa Điềm để truyền tải tư tưởng đất nước của nhân dân. Nó được kết hợp và diễn đạt một cách tự nhiên, sáng tạo độc đáo để gửi gắm tới các thế hệ tương lai thông điệp ý nghĩa ấy.

Loading...

Check Also

Soan-bai-Nhung-dua-con-trong-gia-dinh

Soạn bài Những đứa con trong gia đình

Bài làm Câu 1. Đoạn trích được trần thuật chủ yếu từ điểm nhìn của …

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *